แบบสัญญาจ้างที่ปรึกษา (2026): เทมเพลตฟรี + ข้อกำหนดสำคัญ

การจ้างที่ปรึกษาภายนอกกลายเป็นกลยุทธ์สำคัญสำหรับธุรกิจไทยในปี 2026 ไม่ว่าจะเป็นที่ปรึกษาด้านการเงิน กฎหมาย IT หรือกลยุทธ์ แต่ปัญหาที่พบบ่อยคือ ขอบเขตงานไม่ชัดเจน ค่าตอบแทนไม่ตรงตามที่ตกลง หรือผลงานที่ส่งมอบไม่เป็นไปตามมาตรฐาน ทั้งหมดนี้เกิดจากสัญญาที่ไม่รัดกุม

สัญญาหนึ่งฉบับไม่ควรใช้เวลาหลายวัน AiDocx ช่วยให้คุณร่างสัญญาจนถึงลงนามได้ภายในเวลาดื่มกาแฟหนึ่งแก้ว

บทความนี้ให้เทมเพลตสัญญาจ้างที่ปรึกษาที่คัดลอกไปใช้ได้ทันที พร้อมอธิบายข้อกำหนดสำคัญแต่ละข้อตามหลักกฎหมายไทย

สัญญาจ้างที่ปรึกษาคืออะไร ต่างจากสัญญาจ้างงานทั่วไปอย่างไร

สัญญาจ้างที่ปรึกษา (Consulting Agreement) คือสัญญาระหว่างผู้ว่าจ้างกับผู้เชี่ยวชาญภายนอกที่ได้รับมอบหมายให้ทำงานเฉพาะด้าน โดยมีความแตกต่างจากสัญญาจ้างแรงงานดังนี้:

รายการ	สัญญาจ้างที่ปรึกษา	สัญญาจ้างแรงงาน
ความสัมพันธ์	ผู้รับจ้างอิสระ	นายจ้าง-ลูกจ้าง
การควบคุม	ควบคุมเฉพาะผลงาน	ควบคุมวิธีการทำงาน
สวัสดิการ	ไม่มีตามกฎหมาย	ต้องจัดตาม พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน
ภาษี	หัก ณ ที่จ่าย 3%	หัก ณ ที่จ่ายตามอัตราก้าวหน้า
ประกันสังคม	ไม่ต้องนำส่ง	ต้องนำส่ง
การเลิกจ้าง	ตามเงื่อนไขในสัญญา	ต้องจ่ายค่าชดเชย

ข้อกำหนดสำคัญ 8 ข้อในสัญญาจ้างที่ปรึกษา

ข้อ 1: คู่สัญญา

ข้อ 1 (คู่สัญญา)

สัญญาฉบับนี้ทำขึ้นระหว่าง:

ผู้ว่าจ้าง: บริษัท _______________ จำกัด สำนักงานตั้งอยู่เลขที่ _____ ถนน _____ แขวง/ตำบล _____ เขต/อำเภอ _____ จังหวัด _____ รหัสไปรษณีย์ _____ เลขประจำตัวผู้เสียภาษี _______________ โดย นาย/นาง/นางสาว _______________ ตำแหน่ง _______________ ผู้มีอำนาจลงนาม

ผู้รับจ้าง (ที่ปรึกษา): นาย/นาง/นางสาว _______________ เลขบัตรประชาชน _______________ ที่อยู่ _______________ เลขประจำตัวผู้เสียภาษี _______________

ข้อ 2: ขอบเขตงานที่ปรึกษา

ข้อ 2 (ขอบเขตงาน)

ผู้รับจ้างตกลงให้บริการที่ปรึกษาในขอบเขตงานดังต่อไปนี้:

2.1 ประเภทบริการ: [ที่ปรึกษาด้านกลยุทธ์ / การเงิน / เทคโนโลยี / กฎหมาย / การตลาด / ___]

2.2 รายละเอียดงาน:

• (ก) _______________
• (ข) _______________
• (ค) _______________

2.3 ผลงานส่งมอบ (Deliverables):

• รายงานวิเคราะห์ จำนวน ___ ฉบับ
• การประชุมนำเสนอ จำนวน ___ ครั้ง
• เอกสารข้อเสนอแนะ จำนวน ___ ฉบับ

2.4 งานใดที่ไม่ระบุไว้ในข้อ 2.2 ถือว่าอยู่นอกขอบเขตสัญญา หากผู้ว่าจ้างต้องการให้ผู้รับจ้างทำงานเพิ่มเติม ให้ทำเป็นบันทึกข้อตกลงเพิ่มเติม (Amendment) เป็นลายลักษณ์อักษร

ข้อ 3: ระยะเวลาสัญญา

ข้อ 3 (ระยะเวลา)

3.1 สัญญาฉบับนี้มีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ ___ เดือน ___ พ.ศ. ___ ถึงวันที่ ___ เดือน ___ พ.ศ. ___

3.2 คู่สัญญาฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งอาจบอกเลิกสัญญาก่อนครบกำหนดได้ โดยแจ้งเป็นลายลักษณ์อักษรล่วงหน้าไม่น้อยกว่า ___ วัน

3.3 ในกรณีบอกเลิกสัญญา ผู้ว่าจ้างจะชำระค่าตอบแทนสำหรับงานที่ผู้รับจ้างได้ดำเนินการแล้วจนถึงวันที่สัญญาสิ้นสุดภายใน ___ วันทำการ

ข้อ 4: ค่าตอบแทนและการชำระเงิน

ข้อ 4 (ค่าตอบแทน)

4.1 ผู้ว่าจ้างตกลงจ่ายค่าตอบแทนแก่ผู้รับจ้างดังนี้:

• อัตราเหมาจ่าย: ___ บาท (ไม่รวม VAT 7%)
• อัตรารายชั่วโมง: ___ บาท/ชั่วโมง ไม่เกิน ___ ชั่วโมง/เดือน
• อัตรารายเดือน: ___ บาท/เดือน

4.2 กำหนดการชำระเงิน:

• งวดที่ 1: ___% เมื่อลงนามสัญญา
• งวดที่ 2: ___% เมื่อส่งมอบ _______________
• งวดที่ 3: ___% เมื่อส่งมอบงานเสร็จสมบูรณ์

4.3 ผู้ว่าจ้างจะหักภาษี ณ ที่จ่ายในอัตราร้อยละ 3 ของค่าตอบแทนแต่ละงวด และออกหนังสือรับรองหัก ณ ที่จ่ายให้แก่ผู้รับจ้าง

4.4 การชำระเงินจะดำเนินการภายใน ___ วันทำการนับจากวันที่ได้รับใบแจ้งหนี้ที่ถูกต้อง โดยโอนเข้าบัญชีธนาคาร _______________

ข้อ 5: การรักษาความลับ

ข้อ 5 (การรักษาความลับ)

5.1 "ข้อมูลความลับ" หมายถึง ข้อมูลทุกประเภทที่ผู้ว่าจ้างเปิดเผยให้แก่ผู้รับจ้างในระหว่างการปฏิบัติงาน ไม่ว่าจะอยู่ในรูปแบบเอกสาร อิเล็กทรอนิกส์ หรือวาจา รวมถึงแต่ไม่จำกัดเพียง ข้อมูลทางการเงิน แผนธุรกิจ รายชื่อลูกค้า ข้อมูลทางเทคนิค และความลับทางการค้า

5.2 ผู้รับจ้างตกลงจะไม่เปิดเผย ทำซ้ำ หรือใช้ข้อมูลความลับเพื่อวัตถุประสงค์อื่นนอกเหนือจากการปฏิบัติงานตามสัญญาฉบับนี้

5.3 ข้อยกเว้น: ข้อ 5 ไม่บังคับใช้กับข้อมูลที่:

• (ก) เป็นข้อมูลสาธารณะอยู่แล้วโดยไม่ใช่ความผิดของผู้รับจ้าง
• (ข) ผู้รับจ้างมีอยู่ก่อนได้รับจากผู้ว่าจ้าง
• (ค) ได้รับจากบุคคลภายนอกโดยชอบด้วยกฎหมาย
• (ง) ต้องเปิดเผยตามคำสั่งศาลหรือหน่วยงานราชการ

5.4 ข้อผูกพันตามข้อ 5 มีผลบังคับตลอดระยะเวลาสัญญาและต่อเนื่องอีก ___ ปีหลังสัญญาสิ้นสุด

5.5 ผู้รับจ้างรับทราบและปฏิบัติตาม พ.ร.บ.คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 (PDPA) ในส่วนที่เกี่ยวข้องกับข้อมูลส่วนบุคคลที่ได้รับจากผู้ว่าจ้าง

ข้อ 6: กรรมสิทธิ์ในผลงาน

ข้อ 6 (กรรมสิทธิ์ในผลงาน)

6.1 ผลงานทั้งหมดที่ผู้รับจ้างสร้างสรรค์ขึ้นตามสัญญาฉบับนี้ รวมถึงรายงาน เอกสาร แบบจำลอง ซอฟต์แวร์ และผลงานอื่นใด ถือเป็นกรรมสิทธิ์ของผู้ว่าจ้างตั้งแต่เมื่อสร้างสรรค์ขึ้น

6.2 ผู้รับจ้างตกลงโอนลิขสิทธิ์ สิทธิบัตร และสิทธิในทรัพย์สินทางปัญญาอื่นใดที่เกิดจากการปฏิบัติงานตามสัญญาให้แก่ผู้ว่าจ้าง

6.3 ผู้รับจ้างยังคงมีสิทธิ์ในเครื่องมือ วิธีการ และองค์ความรู้ทั่วไปที่ผู้รับจ้างมีอยู่ก่อนหรือพัฒนาขึ้นโดยอิสระจากสัญญาฉบับนี้

ข้อ 7: การชดใช้ค่าเสียหาย

ข้อ 7 (การชดใช้ค่าเสียหาย)

7.1 ผู้รับจ้างตกลงรับผิดชอบชดใช้ค่าเสียหายที่เกิดจากการกระทำโดยจงใจหรือประมาทเลินเล่ออย่างร้ายแรงของผู้รับจ้างในการปฏิบัติงานตามสัญญาฉบับนี้

7.2 ค่าเสียหายสูงสุดที่ผู้รับจ้างจะต้องรับผิดชอบไม่เกิน ___ เท่าของค่าตอบแทนรวมตามสัญญา (Liability Cap)

7.3 ผู้รับจ้างไม่รับผิดชอบต่อค่าเสียหายอันเกิดจากการนำผลงานของผู้รับจ้างไปใช้นอกขอบเขตที่กำหนดในสัญญา

ข้อ 8: การระงับข้อพิพาท

ข้อ 8 (การระงับข้อพิพาท)

8.1 หากมีข้อพิพาทเกิดขึ้นจากสัญญาฉบับนี้ คู่สัญญาตกลงจะเจรจาโดยสุจริตเพื่อหาข้อยุติภายใน 30 วัน

8.2 หากไม่สามารถเจรจาตกลงกันได้ คู่สัญญาตกลงจะระงับข้อพิพาทโดย:

• อนุญาโตตุลาการตามข้อบังคับของสถาบันอนุญาโตตุลาการ (THAC)
• ฟ้องร้องต่อศาลที่มีเขตอำนาจในประเทศไทย

8.3 สัญญาฉบับนี้อยู่ภายใต้กฎหมายไทย

เช็คลิสต์ก่อนลงนามสัญญาจ้างที่ปรึกษา

ก่อนลงนาม ให้ตรวจสอบสัญญาด้วยเช็คลิสต์นี้:

• ขอบเขตงานระบุชัดเจน รวมถึงผลงานส่งมอบ
• ค่าตอบแทนและกำหนดชำระเงินระบุชัดเจน
• ระบุอัตราภาษีหัก ณ ที่จ่าย 3%
• ข้อกำหนดการรักษาความลับครอบคลุม PDPA
• กรรมสิทธิ์ในผลงานระบุชัดเจนว่าเป็นของฝ่ายใด
• ข้อจำกัดความรับผิด (Liability Cap) เป็นธรรม
• เงื่อนไขการบอกเลิกสัญญาชัดเจน
• ระยะเวลาแจ้งล่วงหน้าก่อนบอกเลิกสมเหตุสมผล
• ข้อกำหนดห้ามแข่งขัน (ถ้ามี) อยู่ในขอบเขตที่สมเหตุสมผล
• วิธีระงับข้อพิพาทระบุชัดเจน

ประเด็นภาษีสำหรับการจ้างที่ปรึกษาในไทย

ประเภทภาษี	อัตรา	หมายเหตุ
หัก ณ ที่จ่าย (บุคคลธรรมดา)	3%	ค่าบริการวิชาชีพอิสระ
หัก ณ ที่จ่าย (นิติบุคคล)	3%	ค่าบริการวิชาชีพอิสระ
VAT	7%	หากที่ปรึกษาจดทะเบียน VAT (รายได้เกิน 1.8 ล้าน/ปี)
ประกันสังคม	ไม่ต้องนำส่ง	ไม่ใช่ลูกจ้าง

คำเตือน: หากความสัมพันธ์ในทางปฏิบัติเข้าลักษณะนายจ้าง-ลูกจ้าง (เช่น ควบคุมเวลาทำงาน จัดหาอุปกรณ์ให้ ทำงานเต็มเวลาเฉพาะบริษัทเดียว) กรมสรรพากรอาจพิจารณาว่าเป็นการจ้างแรงงาน ซึ่งจะมีภาระภาษีและประกันสังคมเพิ่มเติม

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยในสัญญาจ้างที่ปรึกษา

1. ขอบเขตงานกว้างเกินไป

หากเขียนว่า "ให้คำปรึกษาด้านการตลาดทั้งหมด" โดยไม่ระบุรายละเอียด อาจเกิดข้อพิพาทว่างานใดอยู่ในขอบเขตหรือไม่ ควรระบุเป็นรายการชัดเจน

2. ไม่กำหนด Liability Cap

หากไม่กำหนดเพดานความรับผิด ที่ปรึกษาอาจต้องรับผิดชอบค่าเสียหายที่เกินกว่าค่าตอบแทนที่ได้รับ ซึ่งไม่เป็นธรรม

3. ไม่แยกระหว่าง IP เดิมกับ IP ใหม่

ที่ปรึกษาอาจนำเครื่องมือหรือ framework ที่ตนพัฒนาไว้แล้วมาใช้ในงาน หากสัญญาระบุว่า IP ทั้งหมดเป็นของผู้ว่าจ้าง จะทำให้ที่ปรึกษาสูญเสียสิทธิ์ในเครื่องมือของตนเอง

4. ไม่ระบุเกณฑ์ตรวจรับงาน

หากไม่กำหนดเกณฑ์ตรวจรับงาน (Acceptance Criteria) ผู้ว่าจ้างอาจปฏิเสธงานโดยไม่มีเหตุผลอันควร ควรระบุเกณฑ์ไว้ชัดเจน

5. ไม่คำนึงถึง PDPA

หากที่ปรึกษาจะเข้าถึงข้อมูลส่วนบุคคลของลูกค้า พนักงาน หรือคู่ค้าของผู้ว่าจ้าง ต้องมีข้อกำหนด PDPA ในสัญญา รวมถึงทำ Data Processing Agreement (DPA) แนบท้าย

ใช้ AiDocx สร้างสัญญาจ้างที่ปรึกษาภายในไม่กี่นาที

การร่างสัญญาจ้างที่ปรึกษาด้วยตนเองอาจใช้เวลาหลายชั่วโมงหรือหลายวัน AiDocx ช่วยให้คุณ:

• สร้างสัญญาอัตโนมัติ — กรอกข้อมูลสำคัญ AI จะร่างสัญญาที่ครบถ้วนให้
• AI ตรวจสอบความเสี่ยง — ระบบวิเคราะห์ข้อกำหนดที่ขาดหายหรือไม่เป็นธรรม
• ลงนามอิเล็กทรอนิกส์ — ส่งสัญญาให้คู่สัญญาลงนามออนไลน์ได้ทันที
• จัดเก็บและค้นหา — รวมสัญญาทั้งหมดไว้ในที่เดียว ค้นหาด้วย AI ได้ทุกเมื่อ

สรุป

สัญญาจ้างที่ปรึกษาที่ดีต้องระบุขอบเขตงาน ค่าตอบแทน การรักษาความลับ กรรมสิทธิ์ในผลงาน และการชดใช้ค่าเสียหายอย่างชัดเจน ใช้เทมเพลตในบทความนี้เป็นจุดเริ่มต้น และปรับแต่งให้เหมาะกับธุรกิจของคุณ

เริ่มสร้างสัญญาจ้างที่ปรึกษาด้วย AiDocx วันนี้ — ประหยัดเวลา ลดข้อผิดพลาด และมั่นใจในความถูกต้องตามกฎหมายไทย